Chủ Nhật, 17 tháng 7, 2016

Vn học TQuốc, Singapore hay Maroc…?

Bộ Kế hoạch và Đầu tư mới đây đã thông báo dự thảo Nghị định về thực hiện các quyền và bổn phận của cơ quan thây mặt chủ chiếm hữu nhà nước, dự định thành lập Ủy ban Quản lý, giám sát vốn và của nả nhà nước tại doanh nghiệp.

Theo đó, dự thảo đã báo cáo danh sách 30 Tập đoàn, Tổng công ti mà vốn nhà nước tại doanh nghiệp sẽ được chuyển giao cho Uỷ ban Quản lý, giám sát vốn và Tài sản nhà nước.

Trong đó có 9 Tập đoàn và 21 Tổng công ty đang nằm trong Bộ Công Thương , Bộ Tài chính , Bộ Nông nghiệp và Phát hành nông thôn, Bộ Thông tin truyền thông, Bộ Giao thông Vận tải, Bộ Xây đắp, Bộ Y tế.

Đáng để ý, Bộ Công Thương có đến 12 Tập đoàn và Tổng tổ chức kinh doanh trong danh sách và Uỷ ban cũng sẽ quản lý Tổng tổ chức kinh doanh Đầu tư và kinh doanh vốn nhà nước (SCIC), doanh nghiệp thuộc Bộ Tài chính được thành lập với tính năng tương tự như Uỷ ban này.

Để thi hành giám sát vốn nhà nước tại các doanh nghiệp, trên thực tế, nhiều nước đã sử dụng phương thức giám sát thông qua các cơ quan như: Uỷ ban Quản lý, Giám sát của nả nhà nước (SASAC) của TQuốc, Hội đồng Bình chọn quản lý doanh nghiệp nhà nước của Hàn Quốc, Văn phòng Kiểm toán nhà nước ở Phần Lan, Văn phòng Kiểm toán doanh nghiệp ở Hungary và Singapore, Vụ doanh nghiệp công và tư nhân hóa Maroc…

Chi tiết, tại Trung Quốc, vào bốn tuần 3/2003 đã thành lập Uỷ ban Quản lý, giám sát của nả nhà nước (SASAC) nhằm đảm nhận việc quản lý, giám sát của nả nhà nước mang tính kinh doanh trong các doanh nghiệp nhà nước thuộc trung ương.

Sau đó, các tỉnh, khu tự trị, thị trấn trực thuộc… cũng thành lập Ủy ban Quản lý, Giám sát của nả nhà nước để giám sát, quản lý tài sản nhà nước trong các doanh nghiệp trực thuộc địa phương.

SASAC thực hiện tác dụng quản lý, giám sát tài sản thuộc sở hữu nhà nước và ban hành các cơ chế chế độ liên quan, thực hiện bổ nhiệm và miễn nhiệm các vị trí chủ chốt trong các doanh nghiệp. Cục bộ bổn phận quản lý tài sản của Nhà nước lúc trước thuộc tác dụng, nhiệm vụ của Bộ Tài chính được chuyển cho SASAC chấp hành. Vài tính năng, nhiệm vụ thuộc Ủy ban Thương mại và Kinh tế (SETC) trước đây cũng được chuyển cho SASAC.

SASAC thay mặt Nhà nước cử ra Hội đồng giám sát trong các tập đoàn doanh nghiệp lớn ở cả trung ương và địa phương, thi hành việc quản lý thường xuyên đối với các hội đồng giám sát.

song song, tiến hành giám sát sự vận hành, bảo toàn và làm tăng giá trị của tài sản nhà nước thông qua các chỉ tiêu thống kê, hạch toán; xây dựng và hoàn thành chuỗi hệ thống chỉ tiêu bảo toàn và làm tăng giá trị của của cải nhà nước; bảo đảm quyền lợi của người góp vốn...

Theo lên tiếng của Uỷ ban Kinh tế Quốc hội về kinh nghiệm quản lý, giám sát vốn nhà nước tại doanh nghiệp từng công bố năm 2014, việc thành lập SASAC giúp cho hệ thống giám sát và quản lý tài sản của Nhà nước được quy về một mối, tương đối độc lập và trực thuộc Quốc hội, giúp Quốc hội thực hiện tính năng thây mặt chủ sở hữu, thúc đẩy cải cách doanh nghiệp nhà nước, giám sát quản lý trực tiếp việc bảo toàn và tăng vốn nhà nước trong doanh nghiệp.

Đương nhiên, do mô hình này đặt Nhà nước vào vị trí “Hội đồng quản trị” của doanh nghiệp để tiến hành quản lý giám sát, nên có thể dẫn đến việc Ủy ban Quản lý, Giám sát của cải nhà nước biến thành “Hội đồng quản trị” phổ biến của các ngành nghề khác nhau và của các doanh nghiệp diện tích lớn dẫn tới hiệu quả quản lý, giám sát khó đảm bảo. Mối quan hệ thây mặt giữa toàn dân, Chính phủ, SASAC không rõ ràng.

Tại Singapore, Temasek, một Tập đoàn đầu tư thuộc sở hữu nhà nước, trực thuộc Bộ Tài chính Singapore được thành lập từ năm 1974, có tính năng đại diện chủ sở hữu nhà nước và quản lý phần vốn thuộc sở hữu của Chính phủ đầu tư tại các doanh nghiệp.

Tùy thuộc tỷ trọng đầu tư nắm vốn, Temasek thực hiện các quyền của chủ sở hữu trong quản trị và giám sát hoạt động tổ chức kinh doanh, quyết định nhân sự chủ quản, phê duyệt phương án đầu tư hoặc kinh doanh khác nhau với tư cách là một cổ hủ đông hoặc người góp vốn vào công ty.

Tại Maroc, Vụ doanh nghiệp công và tư nhân hoá của Maroc thực hiện quản lý, giám sát và đầu tư trực tiếp của tất cả các doanh nghiệp công và đơn vị sự nghiệp công của nước này.

Cụ thể như cử người của Vụ nhập cuộc vào hội đồng quản trị của tất cả các doanh nghiệp công nhằm thực hiện quản lý, giám sát và theo dõi tiến độ đầu tư của doanh nghiệp công

Ngoài ra đó, tham gia các hoạt động tái cơ cấu các đơn vị hành chính sự nghiệp công và các doanh nghiệp công, tư nhân hóa các doanh nghiệp công.

Duyệt phương án đầu tư và giám sát đầu tư đối với các doanh nghiệp công, trong đó bao gồm theo dõi tiến độ đầu tư, giám sát quy trình ngân sách đầu tư theo tiến độ đầu tư…

Theo đánh giá của Uỷ ban Kinh tế Quốc hội vn, mô hình của Maroc mặc dù chưa tách bạch được tác dụng chủ sở hữu vốn nhà nước ra khỏi cơ quan quản lý nhà nước nhưng đã và đang thi hành quản lý và giám sát rất ngặt nghèo đối với các doanh nghiệp công thông qua việc cử người tham gia vào hội đồng quản trị, theo dõi tiến độ đầu tư, giám sát quy trình sử dụng ngân sách nhà nước theo tiến độ đầu tư.

Thông báo cũng khảo sát tại vài nước như Phần Lan, Thuỵ Điển, Canada chỉ ra rằng tại Canada, Phần Lan việc giám sát và bình chọn doanh nghiệp nhà nước do Văn phòng Tổng kiểm toán nhà nước thực hiện.

Theo đó chỉ ra một số bài học kinh nghiệm cho vietnam như việc quản lý giám sát phần vốn nhà nước đối với doanh nghiệp cần chú ý trên giác độ chủ sở hữu, tách bạch giữa tính năng quản lý nhà nước và công dụng chủ sở hữu phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp, Quốc hội, Chính phủ và các bộ, cơ quan ngang bộ... là các chủ thể thi hành quyền của chủ chiếm hữu nhà nước ở các mức độ khác biệt và có sự phân cấp. Cơ chế giám sát cốt yếu thông qua thực hiện chế độ báo cáo và minh bạch hoá thông tin;

Việc thành lập một cơ quan giám sát và quản lý phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp là quan trọng, nhằm giúp cho chủ chiếm hữu nhà nước giám sát tình hình hoạt động của doanh nghiệp liên quan đến phần vốn của Nhà nước đầu tư vào doanh nghiệp và tách bạch với chức năng quản lý của Nhà nước…

Theo Nguyễn Thảo

Bizlive


Đọc thêm: New Hội An City

0 nhận xét:

Đăng nhận xét

Lưu ý: Chỉ thành viên của blog này mới được đăng nhận xét.

Nhận theo dõi qua Email